Best of both worlds

Als afsluiter van al het gewik en geweeg omtrent nieuwe media en mediaconvergentie de laatste weken, hielden we in de les een debat. We reflecteerden over de impact van nieuwe media op de journalistiek: wat brengen nieuwe media te weeg bij de zender, zijnde de journalist? Bij de boodschap, zijnde het nieuws? Bij het kanaal, zijnde het medium in kwestie? En hoe zit het met de ontvanger, zijnde wijzelf? We nemen een kijkje naar wat het product van de twintigste eeuw hierover te zeggen heeft.

Burgerjournalistiek: meerwaarde of ramptoerisme?

Wanneer we naar de impact van nieuwe media kijken vanuit het perspectief van de zender, is de meerderheid het erover eens dat burgerjournalistiek zeker een toegevoegde waarde kan zijn voor de journalistiek. Het is een kwestie van geven en nemen. Wanneer een filmpje over een nieuwswaardige gebeurtenis bijvoorbeeld viraal gaat, is het de taak van de journalist om dit professioneel te omkaderen. Langs de andere kant kunnen burgerjournalisten professionals een indicatie geven van wat het publiek wil. Wat leeft er bij het volk? Ook worden er deuren geopend naar minder bereikbare plaatsen: neem nu Tibet, waar het enorm moeilijk is voor de plaatselijke of internationale media om aan verslaggeving te doen. In zulke gevallen ligt het lot in de handen van het gewone volk. Burgerjournalistiek weet een stem te geven aan minderheden en een alternatieve visie op de stand van zaken te bieden. Maar zijn beroepsjournalisten wel voorbereid op de omgang met dit soort journalistieke bedrijving? Weten ze wel waar ze zich aan mogen verwachten? Wat burgerjournalistieke berichtjes bij elkaar gooien en klaar is Kees, zo gaat het niet. De stroom aan amateurfilmpjes en –berichtjes dient genuanceerd te worden. De journalist fungeert dan als kritische filter op wat er op ons afkomt vanuit een veelal subjectieve invalshoek. Een plotse trend zou immers kunnen leiden tot een vertekend beeld van de werkelijkheid. Want de grens tussen medeleven en ramptoerisme is vaag. Dat is het negatieve aspect aan burgerjournalistiek: het heeft al snel wat weg van sensatiezucht. Aan de andere kant, is dit ergens ook niet eigen aan journalistiek in het algemeen? Ook de traditionele media zijn maar al te vaak belust op sensatie. Helaas wordt er tot op de dag van vandaag nog steeds te weinig onderscheid gemaakt tussen amateurs en professionals, terwijl die twee perfect complementair zijn. Een alternatieve visie kan nooit kwaad, maar volstaat niet altijd als primaire nieuwsbron. De handen in elkaar slaan is dus de boodschap!

members.upc.nl
members.upc.nl

Sociale media: een noodzakelijk kwaad?

Tegenwoordig lijkt het erop dat journalisten het zich niet meer kunnen permitteren om niet te Twitteren. Niet meedoen betekent zaken missen. Er komt druk vanuit verschillende hoeken. Vaak zijn scoops in eerste instantie op Twitter te vinden, alvorens ze via de traditionele kanalen bekendgemaakt worden. Twitteraars mochten zich bijvoorbeeld bij de “gelukkigen” rekenen die als eerste op de hoogte werden gebracht van het overlijden van koningin Fabiola. De andere kant van de medaille is er natuurlijk ook en die is niet altijd even schitterend. Hoewel sociale media een immense bron aan informatie zijn, let de journalist toch beter op wanneer hij er gebruik van maakt. Hoeveel waarheid zit er in die informatie? Oppervlakkigheid is eigen aan sociale media en het streven naar likes op overschaduwt al snel de kwaliteit van het nieuws. Sociale media tijdsbesparend voor journalisten, zegt u? Niets is minder waar. Op sociale media is een overload aan informatie te vinden. Waar begint een journalist? Het selecteren en elimineren alleen al neemt een zee van tijd in beslag, zodat niets anders dan een verlies aan productiviteit bij de journalist geconstateerd kan worden. De journalist zal maar beter selectief zijn in wie hij volgt op Twitter. En tenzij het om breaking news gaat heeft Twitter niet al te veel te bieden, voor diepgang is er geen ruimte. Bovendien zijn het enkel andere media die het getweete nieuws oppikken, de gewone Vlaming bereik je via deze weg niet. Wil je als journalist je netwerk uitbreiden? Daar zit wat in. Maar om iemand te pakken te krijgen zijn de ouderwetse middelen nog altijd de beste: grijp gewoon naar je telefoon. Tegelijk zou het echter dom zijn om geen gebruik te maken van de middelen die voorhanden zijn. Journalisten, denk niet te snel ‘dit is niets voor mij’, maar aanvaard het veranderende medialandschap. Roei met de riemen die je hebt, maar wees ook kritisch.

celinedraaitdoor.wordpress.com
celinedraaitdoor.wordpress.com

#tweetineigennaam

Dat sociale media dienst kunnen doen als alternatief kanaal waarlangs de minder mainstream topics onder de aandacht gebracht kunnen worden is intussen duidelijk. Maar hoe zit het met de verzoenbaarheid van vrije meningsuiting en neutraliteit? Mensen stellen zich wel eens de vraag of het geoorloofd is dat een professional als een journalist of politicus zijn uitgesproken mening over een nieuwsfeit of politieke kwestie verkondigt via sociale media als Facebook of Twitter. Natuurlijk moet er een onderscheid worden gemaakt tussen de journalist als privépersoon enerzijds en de journalist als vakman anderzijds. Net zoals een verteller in een roman niet gelijkgesteld kan worden aan de auteur. Hier hebben Twitteraars iets op gevonden: wanneer ze hun 140-lettertekens tellende bedenkingen willen delen met de wereld, los van hun beroepsmatige functie, laten ze expliciet weten dat ze in eigen naam tweeten en niet in die van hun werkgever. Dan is er geen probleem, toch? Niet helemaal. Voor het publiek is het namelijk heel moeilijk om de privépersoon los te koppelen van de professional, waardoor de journalist gemakkelijk aan geloofwaardigheid kan verliezen. Daarom is het belangrijk dat journalisten die actief zijn op Twitter hun afstand bewaren wanneer het gaat om controversiële kwesties, het blijven immers publieke figuren..

Nieuwe media: de ondergang van kwaliteitsnieuws?

Net zoals de impact op de zender is de impact van nieuwe media op de boodschap zelf niet te ontkennen. Gaat de kwaliteit van de journalistiek achteruit door toedoen van de sociale media? Zoals reeds werd gevreesd toen deze blog nog in zijn kinderschoenen stond, doet de snelheid waarmee nieuwe media werken inderdaad afbreuk aan de kwaliteit van het nieuws dat erop verschijnt. Denk maar aan spelfouten, verkeerde data, foute naam, … Waar is de geloofwaardigheid van de journalist dan gebleven? Op deze manier wordt een heus wantrouwen bij het publiek gecreëerd. Om nog maar te zwijgen over de tenenkrullende reacties die mensen sinds kort kunnen plaatsen onder nieuwsberichten die in hun newsfeed verschijnen. In dit geval pleit ík schuldig aan ramptoerisme. De essentie van het nieuws dreigt nogal snel verloren te gaan te midden van de chaos. Het nieuws op sociale media heeft ook een zeer commercieel karakter: uiterst vage koppen dwingen de lezer tot doorklikken.

Kinderen van onze tijd

Het besluit van dit debat was dat televisie en kranten niet zullen verdwijnen. Nieuwe media vormen een welgekomen aanvulling en zijn toch o zo handig, maar wat is er fijner dan een tastbare krant in de hand of een streepje radio in de keuken of auto? Ergens is traditioneel toch betrouwbaar. Daarbij moet natuurlijk gezegd dat wij allemaal kinderen zijn van onze tijd: geboren in de jaren ’90 van de vorige eeuw, opgegroeid tussen de kranten en ergens halverwege in het diepe (lees: het digitale tijdperk) gegooid. Noem het gerust nostalgie (dat is het voor een groot stuk ook), maar wat wij willen is the best of both worlds: een beetje oud, een beetje nieuw.

funny-pictures.picphotos.net
funny-pictures.picphotos.net

Bronnen:

http://www.ipsnews.be/artikel/youtube-wil-grote-impact-van-videos-met-schendingen-mensenrechten

http://www.tommelein.com/wp-content/uploads/bsk-pdf-manager/1_dae1b9aec7a54180f2595f14dccf05a5.pdf

http://www.antenno.com/kan-je-onpersoonlijke-naam-tweeten/

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s