Oma chat en opa skypet

www.softwareag.com
http://www.softwareag.com

Taken maken op de computer, opzoekwerk voor een spreekbeurt, leerstof op Blackboard en Toledo, … Ik vond dat vroeger allemaal niet zo evident. Bij ons in de klas was er bijvoorbeeld een kindje dat thuis geen computer had. Er zijn computers ter beschikking in de bib of in de klas, zegt u? Maar hoe zit het dan buiten de schooluren? Twee blogposts geleden werd het fenomeen al even aangeraakt: de digitale kloof. Of de kloof tussen “information haves” en “have-nots”. In de les zagen we al wat deze kloof betekent op wereldschaal: de ongelijke mate waarin rijke en arme landen voordeel halen uit verschillende vormen van informatietechnologie. Maar zelfs dichter bij ons gaapt de kloof: ook leeftijd speelt een grote rol binnen deze problematiek.

De zilveren digitale kloof

Vele ouderen leven als het ware in de sciencefiction van hun jeugd. (Troonrede Nederland 2011)

Al een paar decennia lang wordt onze maatschappij getekend door twee trends: de vergrijzing en de digitalisering. Of deze twee ook hand in hand gaan is een ander paar mouwen. Lange tijd stonden ouderen aan de afgrond van de digitale kloof. Dankzij allerlei cursussen die hen worden aangeboden schuift dit nu stilletjesaan op. Toch zien we dat veel senioren nog steeds achterop hinken, en dan vooral de zeventigplussers. Slechts één op de drie Belgische vijfenzestigplussers beschikt thuis over een computer en de helft van de bevolking tussen vijfenzestig en vierenzeventig jaar is nog nooit op het internet geweest. Dit is onder meer te wijten aan het feit dat de meeste ouderen een relatief laag inkomen hebben en relatief laag zijn opgeleid. Ook hebben ze een beperkter sociaal netwerk. Voeg bij dit alles nog een flink gebrek aan motivatie en die pc komt al helemaal het huis niet in. Nochtans biedt ICT enorme mogelijkheden met het oog op ouderen langer zelfstandig te laten wonen en bevordert het de maatschappelijke integratie.

twitter.wauwel.nl
http://www.twitter.wauwel.nl

Surfende senioren

Bij de ontelbare voordelen van ICT voor ouderen moet domotica (woonhuisautomatisering) zeker vermeld worden. Bij domotica voor ouderen denken we dan vooral aan personenalarmering, een elektrisch slot, een videofoon, een huisautomatiseringssysteem, … De mogelijkheden zijn oneindig. Mijn oma, die aan de ziekte van Parkinson leed, had zo’n personenalarmeringssysteem in huis. Door middel van een afstandsbediening die ze liefst steeds bij zich droeg konden in geval van nood, met een simpele druk op de knop, onmiddellijk de alarmcentrale en haar drie kinderen worden verwittigd. Toch een hele geruststelling voor de rest van de familie en weer een reden minder om te vrezen dat thuis blijven wonen te riskant werd. Al deze toepassingen van domotica komen de snelheid van hulpverlening ten goede. Maar niet alleen deze praktische ingrepen zijn het overwegen waard, ook gewoon toegang tot het internet kan het leven van ouderen aanzienlijk aangenamer maken. Hoe langer hoe meer winnen webtoepassingen aan belang en brengt de klassieke, “analoge”, fysieke aanpak nadelen met zich mee. Denk maar aan boeken en reizen die vaak veel voordeliger te vinden zijn online, banken die je voor hulp doorverwijzen naar hun website en tickets voor films en openbaar vervoer waar je meer geld aan kwijt bent als je ze aan de kassa koopt in plaats van op het internet. En dan zwijgen we nog over de verplaatsing en ellenlange files die perfect te vermijden zijn voor de minder mobiele oudere. Dat de bevolkingsgroep die over het algemeen al minder kapitaalkrachtig is in een nadelige positie beland als consument omdat men niet vertrouwd is met het internet, is niet logisch. Ook is het schrijnend wanneer ouderen in de eenzaamheid belanden omdat vrienden en familie niet meer in de buurt zijn. Ook mijn oma had nog een enkele goede vriendin waarmee ze om de zoveel tijd eens heen en weer telefoneerde, omdat naar elkaar toegaan geen optie meer was. Hoeveel gemakkelijker zou het zijn om contact te houden met je naasten als je eens kan skypen met kleinkinderen op Erasmus of mailen met vrienden die aan de andere kant van het land wonen? Ouderen vertrouwd maken met nieuwe technologie kan in dit opzicht een grote meerwaarde zijn. Hierbij is het zeer belangrijk dat ouderen persoonlijk worden geconsulteerd, want vaak is er de angst voor het onbekende. Daarbovenop is een grote tekortkoming dat gebruiksvriendelijkheid nog steeds te wensen overlaat. Vele toepassingen zijn voor ouderen gewoonweg te ingewikkeld.

www.techrepublic.com
http://www.techrepublic.com

To the rescue!

Wat kan er nu concreet ondernomen worden om deze digitale generatiekloof te overbruggen? De Koning Boudewijnstichting, die ijvert voor een betere samenleving, zette verschillende ideeën voor ons op een rijtje:

  • Zoals hierboven al aangekaart is er nood aan meer gebruiksvriendelijkheid. Pas op! Senioren willen absoluut niet betutteld worden maar voorzien van complexe producten die wel gemakkelijk te bedienen zijn.
  • Senioren moeten vertrouwd gemaakt worden met het plezier dat ze aan al deze nieuwe technologieën kunnen beleven en dat tegelijk hun levensstandaard kan verbeteren.
  • Opleidingen moeten dicht bij huis gegeven worden, omwille van de mobiliteit en de sfeer.
  • Behandel senioren op een frisse en vernieuwende manier en niet alsof ze een afgedankte bevolkingsgroep zijn. Wees geen moraalridder!

Leve de surfende senior!

Bronnen:

http://www.kbs-frb.be

de Haan, J., Klumper, O., & Steyaert, J. (2004). Surfende senioren: Kansen en bedreigingen van ICT voor ouderen. Den Haag: Sociaal en Cultureel Planbureau.

De Schutter, B., Vanden Abeele, V. (2008). Meaningful play in elderly life. Proceedings of ICA.

Vens, B. (2007). Onderzoek naar de maatschappelijke participatie van de Vlaamse 60-plusser. Brussel: VUB.

Lesmateriaal Nieuwe Media en Mediaconvergentie

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s